Sáng 04/11/2025, không khí tại phòng Tin học của trường THCS Tân Bình (TP.HCM) rộn ràng một cách khác thường. Không còn tiếng sột soạt quen thuộc của giấy thi hay bút mực, thay vào đó là ánh sáng đồng loạt phát ra từ hàng chục màn hình máy tính. Các em học sinh đang tập trung đăng nhập vào hệ thống kiểm tra đánh giá trực tuyến để bắt đầu bài kiểm tra 45 phút môn Tin học.
Một "cú nhấn nút" đăng nhập tưởng chừng đơn giản, nhưng lại là một bước đi lớn, mang tính biểu tượng trên hành trình chuyển đổi số của nhà trường.
Điều đáng chú ý là trường THCS Tân Bình vừa mới sáp nhập về TP.HCM. Tuy nhiên, thay vì chọn cách đi chậm để ổn định, Ban Giám hiệu nhà trường đã quyết định "đi nhanh, đi chắc". Họ chọn chính môn Tin học – một môn học giàu tính công nghệ – để làm mũi nhọn, tiên phong chuẩn hóa quy trình kiểm tra và đánh giá số trên quy mô toàn trường.
Lựa chọn này không chỉ thể hiện sự chủ động, nhạy bén của nhà trường trong việc hưởng ứng định hướng của Chính phủ và Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM, mà còn gửi đi một thông điệp mạnh mẽ: chuyển đổi số không phải là điều gì vĩ mô xa vời. Nó bắt đầu từ những việc nhỏ nhưng thiết thực nhất, như tổ chức một giờ kiểm tra khoa học, minh bạch và hiệu quả.
Sự thành công của đợt kiểm tra được minh chứng ngay lập tức. Với quy mô 3022 học sinh tham gia, hệ thống ghi nhận tỷ lệ nộp bài đúng hạn đạt 100%.
Nhưng giá trị cốt lõi không chỉ dừng ở việc tổ chức trơn tru. Điểm nhấn lớn nhất chính là khả năng "dữ liệu hóa" tức thời: ngay sau khi ca thi kết thúc, toàn bộ dữ liệu câu hỏi và phân tích kết quả học tập của học sinh đã có sẵn. Điều này cho phép giáo viên nắm bắt được bức tranh tổng thể, nhanh chóng phản hồi và điều chỉnh phương pháp giảng dạy, giúp học sinh lấp đầy lỗ hổng kiến thức một cách kịp thời.Câu chuyện trong ảnh
Trường THCS Tân Bình, Phường Tân Đông Hiệp
“Nộp bài & nụ cười”: Kết quả tạm thời hiện trên màn hình giáo viên; một số em rủ nhau xem lại câu “khó nhằn”.
Chia sẻ của học sinh lớp 8: “Em thấy thi trên máy tính rõ ràng, nhanh, và đỡ hồi hộp hơn vì biết chắc bài đã nộp thành công.”
Đằng sau quy trình "mượt" và những "dữ liệu biết nói"
Để có được một kỳ kiểm tra với 3022 học sinh vận hành trơn tru và đạt tỷ lệ nộp bài 100%, đó là kết quả của một quá trình chuẩn bị "hậu trường" kỹ lưỡng, đi từ chiến lược đến từng chi tiết kỹ thuật nhỏ nhất.
Sự chuẩn bị "gọn - chắc"
Ngay từ khâu tổ chức, nhà trường đã thể hiện sự khoa học: mã máy được gắn cố định với số báo danh, giúp công tác điểm danh hoàn tất chỉ trong 3 phút mỗi ca. Về mặt hạ tầng, toàn bộ đường truyền đã được kiểm thử tải nặng trước đó 24 giờ. Đội ngũ kỹ thuật đã tính toán kỹ lưỡng băng thông, chia VLAN (mạng riêng ảo) cho các phòng thi, và bố trí cả máy tính dự phòng lẫn hệ thống UPS/ổn áp tại các khu vực trọng yếu để đảm bảo không một sự cố gián đoạn nào xảy ra.
Vai trò của con người cũng được phân định rõ. Một hệ thống phản ứng nhanh được thiết lập, bao gồm Ban giám hiệu, Tổ Tin học, giám thị và kỹ thuật viên túc trực tại mỗi phòng, đảm bảo mọi vấn đề được xử lý tức thời.
Học sinh cũng không hề bỡ ngỡ. Các em đã được làm quen với hệ thống qua các bài kiểm tra thường xuyên trực tuyến trước đó và được sinh hoạt kỹ nội quy thi trên máy.
Khi dữ liệu "biết nói"
Kết quả là một quy trình "mượt": đăng nhập, làm bài, nộp bài và xuất báo cáo diễn ra liền lạc. 100% bài thi trắc nghiệm được hệ thống tự động chấm, loại bỏ hoàn toàn áp lực chấm bài thủ công cho giáo viên.
Nhưng thành công lớn nhất chính là "dữ liệu biết nói". Ngay lập tức, hệ thống cung cấp các thống kê chi tiết theo từng câu hỏi, theo lớp và khối. Quan trọng hơn, nó giúp tổ chuyên môn nhận diện ngay các câu "nhiễu" (câu hỏi có vấn đề), phân tích độ khó và độ phân biệt của đề. Đây là cơ sở dữ liệu quý giá để tinh chỉnh ngân hàng câu hỏi, nâng cao chất lượng đề thi trong tương lai.
Chia sẻ về định hướng này, cô Trần Thị Thanh Trúc, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Chúng tôi muốn giáo viên bớt nặng việc thủ công, dành nhiều thời gian hơn cho chuyên môn; học sinh được phản hồi nhanh và công bằng; Ban Giám hiệu có dữ liệu để cải tiến dạy - học”. Cô nhấn mạnh, đó cũng là cái "được" lớn nhất của chuyển đổi số: giảm thao tác cũ, để mở ra những năng lực mới.
Sự kiện ngày 04/11 không chỉ là một thành công về mặt tổ chức. Nó đã tạo ra một trải nghiệm tích cực cho tất cả: học sinh quen thuộc hơn với môi trường số, giáo viên được giảm tải, và phụ huynh ghi nhận tính minh bạch trong đánh giá. Từ dấu mốc này, THCS Tân Bình đang hướng tới việc mở rộng kiểm tra trên máy sang các môn học khác, với mong muốn lan tỏa một "tác phong số" đến từng lớp học.